همراه بورس

راهنمای کامل فروش سهام عدالت

 
چندوقتی می‌شود که امکان فروش سهام عدالت، برای دارندگان این سهام فراهم شده است؛ اما خوب همان‌طور که از سیستم اداری کشورمان انتظار می‌رود، انجام این کار خیلی راحت نیست و می‌تواند فروشنده را سردرگم کند!

اگر قصد فروش سهام عدالتتان را دارید، می‌توانید این کار را در بورس انجام دهید. در این مقاله دررابطه‌با چگونگی فروش سهام عدالت در بورس، سامانه‌ای که باید برای فروش سهام به آن مراجعه کنید، سایت‌های مربوطه و … صحبت خواهیم کرد.

می‌توانید روی این مقاله به‌عنوان یک راهنمای جامع حساب کنید. راهنمایی که مانند نوری در تاریکی می‌درخشد و مسیر را برایتان روشن می‌کند.

به احتمال خیلی زیاد، فردی که می‌خواهد چگونگی فروش سهام عدالت در بورس را یاد بگیرد، از قبل می‌داند سهام عدالت چیست! ما هم برای کامل‌تر کردن این مقاله تصمیم گرفتیم خیلی کوتاه این نوع سهام را معرفی کنیم.

عرضه سهام عدالت برای کمک به تسریع فرایند خصوصی‌سازی انجام شد. در اواسط دهه 80 خورشیدی و ریاست جمهوری محمود احمدی نژاد، 47 میلیون نفر از ایرانی‌ها واجد شرایط دریافت سهام برخی از کارخانه‌های دولتی شناخته شدند.

به بیان ساده‌تر سهام عدالت این‌گونه تعریف می‌شود:

سهام کارخانه‌های دولتی که برای شریک کردن اقشار ضعیف‌تر جامعه در سود این کارخانه‌ها، میان ایشان تقسیم شده است. البته در نهایت اجرای این طرح خیلی موفقیت‌آمیز نبود که ما در این مقاله کاری به دلایل این شکست نداریم.

اوایل سال 99 آخرین دفعه‌ای بود که دولت واجدان شرایط را برای دریافت این سهام ثبت‌نام می‌کرد. روستایی‌ها و عشایر، بازنشستگان لشگری و کشوری، کارگران فصلی و ساختمانی و کارگران دستگاه‌های دولتی، افرادی هستند که می‌توانند سهام عدالت را مستقیماً از دولت دریافت کنند.

ارزش و قیمت سهام عدالت در بورس

ارزش سهام عدالت مانند تمام سهام‌های دیگر به فراز و فرودهای بازار بورس بستگی دارد. تا همین چند وقت پیش و با شروع اپیدمی کرونا، بورس کشور قله‌ها را یکی پس از دیگری صعود می‌کرد تا درنهایت حقیقتی که متخصصان پیش‌بینی کرده بودند رخ داد. این حقیقت سقوط بی‌سابقه بازار بورس بود.

با این اوصاف قیمت سهام‌های مختلف عدالت متغیر است و هر روز باید نوسانات آن‌‌ها را زیرنظر داشت.

البته فراموش نکنید که همه سهام‌های عدالت وارد بورس نشده‌اند! 36 کارخانه از مجموع 49 کارخانه وارد این بازار شده‌اند. گفته می‌شود که 13 کارخانه دیگر هم دیر یا زود سهامشان وارد بورس می‌شود، اما تا زمان نگارش این مقاله، چنین اتفاقی رخ نداده است.

استفاده از اعداد و ارقام در یک مقاله راهنما، کار رایجی نیست؛ اما خوب است بدانید که در هنگام نگارش این مقاله، ارزش سهام‌های مختلف عدالت روندی صعودی دارند.

قبل از همه‌چیز یک نکته را درنظر بگیرید. پیش از سقوط آزاد در تاریخ 26 مرداد 99، هرکس سهام عدالتش را می‌فروخت به‌نوعی ضرر می‌کرد. البته باید بگوییم از سود جا می‌ماند!

برای مثال فردی را درنظر بگیرید که 25 مرداد، یعنی یک روز از قبل از سقوط بورس، مجبور به فروش سهام عدالتش شده بود. احتمالاً تا پایان روز درگیر ناسزا گفتن به زمین و زمان بود، چون خیال می‌کرد از قطار سوددهی پیاده شده است؛ اما صبح با شنیدن اخبار بورس متوجه شد که در مناسب‌ترین زمان ممکن از قطار بیرون پریده است. او سهامش را در بالاترین حالت ممکن و فقط یک روز قبل از شکستن رکورد ریزش فروخته و درواقع بیشترین سود ممکن را کسب کرده بود.

برای بررسی این موضوع که آیا فروش سهام عدالت کار درستی است یا نه، باید متغیرهای زیادی را در محاسبه‌ها لحاظ کرد. از مهم‌ترین این متغیرها، نیاز صاحب سهام است! ممکن است گاهی شرایط به‌قدری پیچیده شود که با فرمول‌های ریاضی قابل محاسبه نباشد.

فاکتورهای تعیین‌کننده دیگر، مسائل تخصصی ارزیابی بورس هستند. همان مسائلی که بااستفاده از آن‌ها صعود یا نزول هر سهم را پیش‌بینی و رصد می‌کنند. پرداختن به این موضوع یک موضوع کاملاً جداگانه است و جایی در این مقاله ندارد.

پس اگر در فروش سهام عدالتتان دو دل هستید و نمی‌دانید فروختن آن کار درستی است یا نه، اول از همه دلیل شخصی‌تان از فروش را زیر ذره‌بین ببرید. آیا نیازتان به نقدینگی آنقدر شدید است که چاره‌ای جز فروش ندارید؟

در مرحله بعدی با کمک افراد ماهر، صعود و نزول ارزش سهم‌های مختلف را بررسی کنید و بهترین تصمیم را بگیرید.

فروش سهام عدالت در بورس بهتر است یا بانک یا بازار سیاه؟

 

سهام عدالت را می‌توانید در بانک‌ها بفروشید. بازار سیاه هم برای این نوع سهام هم وجود دارد که خوب توصیه نمی‌شود! راه دیگری که با کمک آن می‌توانید سهام‌تان را به پول تبدیل کنید، فروش آن از طریق بازار بورس است.

ابتدا بیایید مزایای فروش سهام عدالت در بورس و از طریق کارگزاری‌های مختلف را نسبت‌به دو روش دیگر بررسی کنیم.

بزرگ‌ترین مزیت فروش این سهام در بورس و بانک نسبت‌به فروش آن در بازار سیاه قانونی بودن آن است؛ به‌هرحال عمل کردن در چارچوب قوانین، ریسک عمل را کم‌تر از همیشه می‌کند. بازار سیاه همان‌طور که از نامش مشخص است، می‌تواند زمینه را برای برداشتن کلاه فروشنده توسط افراد سودجو فراهم کند؛ گرچه بسیاری از مردم دل خوشی از فروش سهامشان از طریق بانک‌ها هم ندارند!

اگر فردی قصد فروش سهام عدالتش از طریق بانک را داشته باشد، تنها 30 درصد از سهامش را می‌تواند معامله کند.

افرادی که این کار را انجام داد‌ه‌اند، نظر مثبتی نسبت‌به تجربه‌شان ندارند. بزرگ‌ترین شکایت فروشندگان سهام به بانک‌ها، آهسته پیش رفتن فرایند خرید و فروش است. حتی با اینکه مسئولین به بانک‌ها دستور داده‌اند تا فروشنده را از روند فروش سهامش آگاه کنند، کسی پاسخگوی سهام‌داران نیست.

از آن‌جایی که کارگزاری‌ها نسبت‌ به بانک‌ها ارگان‌های کوچک‌تری هستند، چنین پیگیری‌هایی هم راحت‌تر انجام می‌شوند.

به‌همین خاطر و باتوجه به تجربه جمعی سهامداران، فروش سهام عدالت در بورس، منطقی‌ترین راه در بین سه روش موجود است.

تا قبل از بهار 99، سهام‌داران امکان انجام هیچ‌گونه فعالیتی را روی سهم‌هایشان نداشتند. دولت مانند یک پدر مستبد که کنترل همه امور را در دست دارد، سهام عدالت تمام دارندگان را مدیریت می‌کرد؛ سپس با دستور مقام رهبری این پدر مستبد مجبور به نشان دادن انعطاف شد.

دولت دو گزینه پیش روی سهام‌داران قرار داد، اولی مدیریت غیرمستقیم سهام و دومی مدیریت مستقیم آن.

مدیریت غیرمستقیم به‌معنای انجام امور به شکل گذشته است؛ یعنی دولت همه کارها را انجام می‌دهد و سود را به‌ حساب دارنده سهم واریز می‌کند.

اما مدیریت مستقیم سهام یعنی سهام‌دار اختیار خرید و فروش سهم‌هایش را دارد. به این ترتیب سهام‌دار می‌تواند انتخاب کند که کدام سهم را بفروشد و کدام سهم را حفظ کند.

اگر قصد فروش سهامتان در بازار بورس را دارید، باید با وارد شدن به سامانه سهام عدالت، سهام خود را آزاد کنید. موضوع آزادسازی سهام یک بحث دیگر است که در مقاله‌ای مفصلاً به آن پرداخته‌ایم.

 

چگونگی فروش سهام عدالت در بورس

مانند هر فعالیت بورسی دیگر، برای فروش سهام عدالت هم کد بورسی نیاز دارید. برای گرفتن این کد باید در سامانه سجام ثبت‌نام کنید و پس از دریافت آن، در یکی از کارگزاری‌های بورسی رسمی کشور عضو شوید.

قبل از هرچیز باید بگوییم که باوجود بهتر بودن فروش سهام عدالت در بورس ، برخی از افرادی که از این روش استفاده کرده‌اند هم شکایاتی داشته‌اند. به گفته این سهام‌داران، برخی از این کارگزاری‌ها عملکرد بسیار بدی را در فروش سهام از خود نشان داده‌اند. البته چند کارگزاری هم کار خود را به درستی انجام داده‌اند که منجربه رضایت کاربران ایشان شده است.

درهرصورت برای خرید و فروش در بورس باید عضو یک کارگزاری باشید و برای فروش سهام عدالت باید وارد صفحه اصلی سایت کارگزاری‌تان شوید. (پس از انجام فرایند آزادسازی)

 

نکته: حتماً اطلاعات شخصی‌تان در سایت سهام عدالت را مجدداً بررسی کنید تا بعداً به مشکل برنخورید.

سایت هر کارگزاری با دیگری تفاوت‌های جزئی دارد، اما پیدا کردن بخش فروش سهام عدالت کار سختی نیست و با انجام یک جست‌و‌جوی ساده می‌توانید آن را پیدا کنید.

پس از آن باید سهم موردنظرتان را برای فروش انتخاب کنید و درنهایت منتظر بمانید تا کارگزاری به نمایندگی از شما و در مهلت اعلام شده توسط دولت، سهامتان را به فروش برساند.

 

سخن پایانی دررابطه با فروش سهام عدالت در بورس

 

در اواسط دهه 80 دولت وقت تصمیم گرفت تا اقشار ضعیف‌تر جامعه را در فعالیت‌های اقتصادی خود شریک کند و این کار در قالب طرحی با نام سهام عدالت عملی شد. در سال 99 و ورود مهمان ناخوانده‌ای با نام کرونا، بورس کشور روند رو‌به ‌رشدی به خود گرفت که باعث شد دولت تصمیم بگیرد تعدادی از شرکت‌های عرضه‌کننده سهام عدالت را هم وارد بورس کند.

ورود این سهام به بازار بورس و صدور دستوراتی دررابطه با آزادسازی امکان خرید و فروش آن‌ها، خدمتی جدید به خدمات بانک‌ها و کارگزاری‌ها اضافه کرد که فروش سهام عدالت نام دارد.

ناگفته نماند که فروش این سهام در بورس و از طریق کارگزاری‌ها، مشکلاتی را به‌همراه دارد؛ اما بااستناد به تجربیات کسانی که از هر دو روش استفاده کرده‌اند، فروش سهام عدالت در بورس انتخاب منطقی‌تری است.